Terminy hiszpańskie w szesnastowiecznym rękopisie Gall. Fol. 220 z kolekcji berlińskiej w Krakowie

Sara Moroz

Uniwersytet w Białymstoku


Abstract

Rękopis Gall. Fol. 220 pochodzi z kolekcji berlińskiej w Bibliotece Jagiellońskiej w Krakowie. Jest to francuskojęzyczny zbiór przepisów kulinarnych, powstałych w drugiej połowie XVI wieku. Owa książka kucharska nie jest dobrze znana i nie została dotychczas opublikowana. Od strony kulinarnej znajdujemy w niej wiele różnorodnych przepisów łączących kuchnię średniowieczną z nowościami, które przybyły w epoce Renesansu. Spotykamy także dania międzynarodowe pochodzące z pogranicza francusko-hiszpańskiego bądź francusko-włoskiego. Zauważamy wzrost spożycia słodyczy i rozwój cukiernictwa, ale również coraz większe zainteresowanie przyrządzaniem warzyw i różnych rodzajów i części mięsa. Zaś od strony językowej rękopis prezentuje liczne nowości w słownictwie kulinarnym: nienotowaną dotąd grafię terminów kulinarnych, użycie ich w nowym, nieznanym znaczeniu, powstanie zupełnie nowych jednostek leksykalnych oraz zapożyczenia z języka niderlandzkiego.

Schlagworte:

kolekcja berlińska, kuchnia francuska, przepisy kulinarne, rękopisy, XVI wiek

Birlouez Eric, Festins princiers et repas paysansà la Renaissance, Rennes : Editions Ouest-France 2011.

Dictionnaire de l’ancienne langue française du IXe siècle au XVe siècle par Frédéric Godefroy, Paris : Libraire – Editeur, 1891–1902.

Ferrieres Madeleine, Nourritures canailles, Paris : Editions du Seuil 2007.

Flandrin Jean-Louis, Montanari Massimo (dir.), Histoire de l’alimentation, Paris : Fayard 1996.

Histoire universelle, depuis le commencement du monde, jusqu’à present: – L’ Histoire de Timûr Bek ou Tamerlan [et] de ses Successeurs; ... de l’Hindûstan ou de l’Empire Du Grand-Mogol, vol. 18, Arkstée et Merkus, Amsterdam, 1762.

Laurioux Bruno, Le règne de Taillevent. Livres et pratiques culinaires à la fin du Moyen Age, Paris : Publications de la Sorbonne 1997.

Laurioux Bruno, Manger au Moyen Age, Paris : Pluriel 2002.

Meyer–Lübke, Wilhelm, Romanisches etymologisches Wörterbuch, Heidelberg : Carl Winter 1911.

Tylus Piotr, Manuscrits français de la collection berlinoise disponibles à la Biblioth`eque Jagellonne de Cracovie (XVIe-XIXe siècles), Cracovie : Fibula II [Collectio Fibulae] 2010.

Wilkiewicz Sara, Un livre de cuisine du XVIe siècle dans la collection berlinoise – une cuisine originale ? une cuisine nouvelle ?, Romanica Cracoviensia 2014/14, s. 234–240.

info.filg.uj.edu.pl/fibula (dostęp 2 II 2016)

http://www.cnrtl.fr/definition/olla-podrida (dostęp: 26 czerwiec 2017).

http://www.grec.cat/cgibin/mlt00.pgm (dostęp: 11 kwiecień 2017).


Veröffentlicht
2017-12-30


Moroz, S. (2017) „Terminy hiszpańskie w szesnastowiecznym rękopisie Gall. Fol. 220 z kolekcji berlińskiej w Krakowie“, Białostockie Archiwum Językowe, (17), S. 317–326. doi: 10.15290/baj.2017.17.21.

Sara Moroz 
Uniwersytet w Białymstoku